Wat heeft Excellentie te maken met Mieren?

 

Misschien meer dan je in eerste instantie zou denken …

Superorganismen zoals Mieren en Bijen vertonen een vorm van “Gedeelde Intelligentie“, een systeem waarin vele individuele leden met een beperkte intelligentie en informatie in staat zijn door bundeling van middelen een doel te bereiken dat veel groter is dan de mogelijkheden van de individuen.

Door de toenemende eisen van klanten met betrekking tot prijs, beschikbaarheid en kwaliteit zijn de levenscycli van producten verkort, product portfolio’s vergroot en is complexiteit in de gehele keten toegenomen. Meer dan ooit is het delen van kennis en bundeling van middelen belangrijk om deze uitdagingen het hoofd te kunnen bieden. Excellentie is uitgegroeid tot een maatstaf voor prestaties van organisaties en is inmiddels bij veel bedrijven opgenomen in de visie en strategie,het heeft echter de juiste organisatie met het juiste leiderschap nodig om dit te kunnen realiseren.

Leiderschapsontwikkeling en/of in combinatie met alternatieve organisatiestructuren (Hierarchisch, Matrix, Netwerk of een Hybride vorm zoals beschreven in John Kotter’s 2014 publicatie XLR8) zijn hot topics in wereldwijde discussies over de noodzakelijke transformatie van een goed presterende organisatie naar een excellente organisatie die in staat is de uitdagingen van de toekomst aan te gaan.

“Wellicht kunnen we iets leren van de kampioenen van Transformatie en Evolutie: Mieren!”

Bron: “The Ants”, a reference work, detailing the anatomy, physiology, social organization, ecology, and natural history of ants,is a Pulitzer Prize-winning book, written in 1990, by Bert Hölldobler and E. O. Wilson.

Absolute Superorganisme kampioenen zijn de mieren die sinds ca. 110-130 millioen jaar geleden bijna elke landmassa van onze planeet hebben gekoloniseerd en 15-25% van de totale dierlijke biomassa op aarde vormen. Ter vergelijking wij mensen vormen “slechts” 2-3% van de dierlijke biomassa.

Mieren beschikken over de flexibiliteit om zich aan te passen aan de veranderende omgeving door gebruik te maken van de kracht van het collectief.

Vanuit mijn persoonlijke belangstelling voor superorganismen en 0rganisatie ontwikkeling vond ik een aantal interessante parallellen en metaforen tussen de kenmerken van een mierenkolonie en een netwerkorganisatie.

Definitie Superorganisme:

“Een sociale eenheid van Eusocial dieren, waar verdeling van arbeid is gebaseerd op specialismen en waar individuen niet in staat zijn voor langere perioden te overleven.”

Opmerking: Eusocial = Cooperative zorg voor het nageslacht (inclusief verzorging van nakomelingen van andere personen), overlappende generaties binnen een kolonie van de volwassenen, en een arbeidsverdeling in reproductieve en niet-reproductieve groepen.
Bron: Wikipedia.

Wanneer we kijken naar de trend van de afgelopen decennia waarbij beide ouders werken en de opvoeding van hun kroost uitbesteden naar dagopvang professionals of zelfs voorbeelden van draagmoeders (net als een Bijen- of Mieren koningin in het geval van een  Superorganisme) dan zien we zelfs bij mensenvergaande vormen van Eusocial gedrag……

Definitie Netwerkorganisatie:

Wanneer onafhankelijke personen en groepen optreden als onafhankelijke nodes, verbinding met elkaar maken over de grenzen heen om samen te werken aan een gemeenschappelijk doel, heeft daarnaast meerdere leiders, vele vrijwillige relaties en diverse interactie niveaus.”

Het bleek erg moeilijk te zijn om een uniforme definitie te vinden en wellicht geeft onderstaande citaat hier antwoord op:

“De waarheid is dat een netwerkorganisaties bestaat uit informele structuren.
Als je het kan uittekenen in een traditionele organisatie grafiek dan is het geen netwerk.”

Bron: HBR 08 june 2015
Netwerkorganisatie*        Mieren Kolonie**
Ontlenen hun authoriteit niet vanuit de hierarchie maar vanuit de erkende kennis en vaardigheden van het individue. Netwerken van Cooperatieve individuen van gespecialiseerde Kastes=koningin, drager, soldaat, werker.
Verbinden van leden en teams voorbij de traditionale grenzen (bijv. Afdelingen en Landen)  Geavanceerde communicatie systemen op basis van pheremonen (Geur en Smaak) waarmee  complexe boodschappen en informatie kunnen worden overgebracht voor de onderlinge coördinatie en verbinding.
De leden en structuren passen zich aan bij veranderende omstandigheden. “Serie-Parallel” Operatie: elke werker kan indien nodig op ieder moment direct overschakelen van de ene taak op de andere.
Management wordt gestuurd door een gevoel van gezamelijke verantwoordelijkheid versus het volgen van orders. Het leven in de kolonie is een product van zelf-organisatie zonder sociale lagen gericht op het voortbestaan van de kolonie.
Onderzoeken van manieren om efficient te werken versus het volgen van een gedefinieerd proces. Flexibele gedrags programma’s voor het realiseren van een optimale efficientie van een groep werkers gebaseerd op een verdeling van de arbeid.
Teams kunnen worden Aangepast of opgeheven wanneer nodig. Kaste- en groeps-ontwikkeling is gebaseerd op natuurlijke selectie.
*Bron:” David Skyrme Associates
**Bron:“The Superorganism: The Beauty, Elegance, and Strangeness of Insect Societies by Bert Hölldobler and Edward O. Wilson

Laten we een eenvoudige Biomimicry * doen!

* Biomimicry = de nabootsing van de modellen, en elementen vanuit de natuur met als doel complexe menselijke problemen te helpen oplossen.

“Hoe zou een organisatie er uit zien als we superorganismes zouden imiteren?”


De verwerking van Big Data en “Internet van de Dingen” (IoT: alle data ontvangen van machines en toestellen) zouden worden opgelost door gestandaardiseerde en vereenvoudigde manieren om informatie over te dragen, verdeling van het werk zou worden gebaseerd op zelf-organiserende teams van specialisten met de flexibiliteit om tussen taken te schakelen wanneer dit wordt gevraagd met als uiteindelijke doel zichzelf te ontwikkelen te groeien en te overleven als Collectief /Organisatie/Team
Kolonie?

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s