Angst = Slechte Raadgever!

In bijna alle forums over verandermanagement wordt gesproken over het omgaan met weerstand in organisaties. De basis emotie onder die weerstand is angst die op zijn beurt sterk verbonden is met zelfvertrouwen en eigenwaarde.

“Angst is een fysiologische toestand die gekenmerkt is door lichamelijke, cognitieve, emotionele en gedragscomponenten. Angst kent verschillende gradaties. Voorbeelden van mildere vormen zijn: ‘je niet op je gemak voelen’, onrust en bezorgdheid. Voorbeelden van meer extreme vormen zijn paniek, de paniekstoornis en de gegeneraliseerde angststoornis.”

Bron: Wikipedia

Verandering impliceert dat je moet kunnen loslaten; het loslaten van verleden, het loslaten van overtuigingen, het loslaten van zekerheden etc. In de huidige tijd waar ontwikkelingen in de laatste eeuw steeds sneller gaan, life cycles van producten steeds korter worden, door globalisering en open markt werking de voorspelbaarheid van de vraag afneemt is het kunnen aanpassen en anticiperen op de toekomst zoals die ontstaat een voorwaarde om te kunnen overleven.

20130129-225540.jpgFoto:123RF

Recent las ik een interessant artikel n.a.v. boek: “De baas is nooit bang” van ex-Unilever directeur Mark Goedhart over zijn ervaringen met veranderingsmanagment en de relatie tussen weestand en angst.

In het boek worden de volgende 6 aanbevelingen gedaan:

1. Maak je onrust en angst expliciet.

Bij grote veranderingen heb je vier typen reacties en rollen:
– vechters: bang om hun machtspositie kwijt te raken;
– verdedigers: bang om aan de kant te worden geschoven;
– verzorgers: bang om in de steek te worden gelaten en om hun mensen in de steek te laten;
– uitvinders: bang om hun vrijheid te verliezen.

2. Reflecteer op je eigen gedrag.
Ga na welke beslissingen je de laatste jaren hebt genomen waarbij – achteraf bezien – angst een sleutelrol speelde.

3. Zet je angst even opzij.
Stel je voor wat je zou beslissen en veranderen als je de rugzak met angst even naast je neerzet.

4. Neem anderen serieus.
Benoem de angst voor verandering in de hele organisatie op basis van je eigen angst. Begin bij jezelf.

5. Bouw een nieuwe coalitie.
De crisis die met een grote verandering gepaard gaat, geeft ook energie en lucht voor nieuw talent in de organisatie. Geef dat talent de ruimte om zich te ontwikkelen en geef het een leidende rol in het creëren van een nieuwe realiteit.

6. Laat los.
Grote veranderingen zijn bedoeld om oplossingen zichtbaar te maken voor grote problemen. Je weet zeker dat de oplossing voor dit specifieke probleem er is, maar je weet nog niet precies hoe die eruit zal zien. Je weet wél in welke richting je zult starten.
Onhaalbare targets leiden alleen maar tot moedeloosheid en demotivatie. Durf ze los te laten. ‘Activiteiten zijn veel belangrijker dan uitkomsten’ is het motto.

Mijn eigen ervaring met het loslaten van angst heb ik ondervonden in een situatie waar ik als crisis manager door verandering een negatieve spiraal moest doorbreken. Tot dat moment in mijn loopbaan had ik altijd kunnen putten uit mijn ervaring en ratio om veranderingen te sturen en had ik altijd de controle gehad. Door het uitblijven van resultaat in deze situatie begon mijn faalangst op te spelen en nam de twijfel over mijn eigen kunnen hand over hand toe.

De hoge druk en het gebrek aan steun van mij toenmalige baas en collega managers (hadden hun handen vol aan hun eigen problemen) was ik door mijn angst om fouten te maken verlamt met als gevolg slapeloze nachten en een met de dag toenemend gevoel de controle kwijt te raken. Mijn beleving toen was dat ik als leider en manager moest voldoen aan de hoge verwachtingen van mijn medewerkers en ze de weg moest wijzen uit deze malaise. Ik voelde het vertrouwen van mijn medewerkers weg vloeien naarmate de verbeteringen uitbleven en de tijd doortikte.

De realiteit op enig moment was dat ik door slaapgebrek en het gepieker midden op de dag in mijn auto stapte en naar een bos reed om zo afstand te kunnen nemen van de “waan van de dag” en daarmee mijn gedachten probeerde weer op een rij te krijgen. Tijdens zo’n ritje kwam ik tot het inzicht dat ik geen antwoorden meer had en besloot letterlijk mijn angst en ook trots los te laten en te luisteren naar mijn gevoel en intuitie en daarmee te accepteren dat ik dit niet alleen kon oplossen.

Het resultaat was dat ik mijn team bijeen riep en vertelde dat ik ondanks alle inspanningen en beste intenties niet in staat was geweest de negatieve spiraal te doorbreken en hun uitnodigde met mij mee te denken hoe we samen het tij zouden kunnen keren. Het gevolg was een golf van sympathy en begrip waarbij direct diverse ideeen werden geopperd met als eindresultaat dat ter plekke collectief besloten werd het weekend op te offeren om het hele proces letterlijk vanaf de grond af opnieuw op te zetten.

Vanaf dat moment stond er een team en het commitment om samen de schouders eronder te zetten…….de impasse werd doorbroken en binnen 1 maand was de zaak onder controle en in minder dan een jaar liep het als een trein! De bonus was bovendien dat er een hecht team was ontstaan dat samen in de periode erna een geweldige resultaat heeft neergezet waar ik nu nog met trots op terug kan kijken.

“Mijn faalangst bleek achteraf mijn slechtste raadgever……..het loslaten ervan mijn grootste overwinning op……mijzelf!

Een gedachte over “Angst = Slechte Raadgever!

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s